विदेशबाट फर्किएर अलैचीँ खेतीमा रमाइरहेका दिनेश, बार्षिक ५० लाख आम्दानी

अर्थतन्त्र

गृहपृष्ठ
अर्थतन्त्र
विदेशबाट फर्किएर अलैचीँ खेतीमा रमाइरहेका दिनेश, बार्षिक ५० लाख आम्दानी

विदेशबाट फर्किएर अलैचीँ खेतीमा रमाइरहेका दिनेश, बार्षिक ५० लाख आम्दानी

आइतबार, माघ ६, २०८१ भविन कार्की

संखुवासभाको चिचिला गाउँपालिका –३ का खर्सुका दिनेश थुलुङ राई ब्यवसायिक रूपमा अलैचीँ खेतीमा लाग्नु भएको छ । २०४६ साल साउन ४ गते चिचिला –३ का खर्सुका थुलुङ राईका चार दाजुभाई मध्ये उनी माइलो सन्तानको रुपमामा जन्म लिएका हुन् । लामो समयसम्म अर्काको देशमा पसिना बगाएर गाउँ फर्केलगत्तै पाखोबारीमा ब्यावसायिक रूपमा अलैचीँ खेतीमा लागेका दिनेश अहिले अलैचीँ खेतीबाट बार्षिक ५० लाख रुपैयाँ आम्दानी गर्दै आएका छन् । स्वदेशमा रोजगारी नपाएपछि धेरै मानिसको रोजाई विदेश हुने गरेको छ । तर, चिचिला –३ का खर्सुका थुलुङ राई वैदेशिक रोजगारीबाट नै फर्किएर गाउँमै ब्यवसायिक रूपमा अलैचीँ खेतीमा रमाउँदै कमाउँदै छन् ।
विदेश र स्वदेशका विभिन्न ठाउँ घुमफिर गरेकाथुलुङ राई आत्मनिर्भर बन्नुपर्छ भनेर व्यवसायिक रुपमा अलैंची खेती गर्न थालेको बताउँ छन् । सन् २००८ मा इराक जानु भएका थुलुङ राई सन् २०१२ मा गाउँ फर्किए । ‘कालो सुन’ भनेर चिनिने अलैंचीमा विभिन्न रोग लागेर मासिन थालेपछि अधिकांश कृषकहरुले अलैंची खेती गर्न छोडेका छन् । तर, चिचिला– ३ खर्सुका ३६ वर्षीय थुलुङ राई भने व्यवसायिक रुपमा अलैंची खेती विस्तार गरेर ५० लाख रुपैयाँ बढी आम्दानी गर्दै आएका छन् । उनी अहिले अलैचीँ बगानमा रोप्ने र रेखदेखमै व्यस्त रहने गर्दछन् । विदेशमा १२ देखि १५ घण्टाको काम गर्नुपर्छ, तैपनि कामअनुसारको पारिश्रमिक पाइँदैन । आफ्नो देशमा आनन्दले परिवारका साथमा काम गर्न पाइन्छ, यसमै राम्रो आम्दानी र आनन्द भएको थुलुङले बताए ।
विदेशबाट फर्किएर थुलुङ राईले पुखौली गाउँ खर्सुमा २०७७ साल देखि ५० रोपनी पाखोबारीमा ब्यावसायिक अलैचीँ सुरु गरेका हुन् । थुलुङ कृषि पशुपन्छी तथा जडीबुटी फर्म दर्ता गरेर अहिले राईले करिव ३ सय रोपनी पाखोबारीमा अलैचीँ खेती विस्तार गर्नु भएको छ । विदेशमा गएर पनि श्रम गर्नुपर्छ भने आफ्नै गाउँमा पसिना र श्रम गर्ने भन्ने सोचका साथ अलैचीँ खेती तर्फ लागेको थुलुङको भनाइ छ । थुलुङ अहिले त यही बगानमा नै बस्दै आएका छन् । थुलुङ विहानदेखि बेलुकीसम्म अलैंचीको बगानको हेरचाहमा बिताउने गरेका छन् । उनले आफ्नो पाखोबारी र जंगलमा रहेको रुखलाई पातलो बनाएर अलैंची बगान विस्तार गरेको देखेर गाउँ छाडेर शहर बस्न थालेको छिमेकीहरु समेत आर्कषित भएको उनको भनाइ छ ।

उत्कृष्ट कृषकको रुपमा पुरस्कृत
थुलुङले गत बर्ष ९० मन अलैची उत्पादन गर्नु भएको थियो । ‘कालो सुन’ भनेर चिनिने अलैंचीँको मूल्य पछिल्लो समय एक मन (४० किलोग्राम) अलैचीँको मूल्य एक लाख रुपैयाँ बढीमा कारोवार भइरहेको छ । मसलाबाली उत्पादन ब्यवसाय तर्फ राष्ट्रिय स्तरमा उत्कृष्ट कृषकको रुपमा थुलुङ ४३ औं विश्व खाद्य दिवसको अवसरमा कृषि तथा पशुपन्क्षी विकास मन्त्रालय बाट पुरस्कृत भइसकेका छन् । जिल्लामै ब्यवसायिक रुपमा अलैचीँ खेती गरेर ९० मन (४० किलोग्राम) उत्पादन गरेर पुस्कृत हुनु भएको हो । संखुवासभामा प्रधानमन्त्री कृषि आधुनिकीकरण परियोजना कार्यान्वयन इकाई अलैचीँ जोन कार्यक्रम लागू भएपछि अलैचीँ उत्पादन बढ्दै जान थालेको थुलुङले बताए । प्राविधिक ज्ञान सिप नभएका कारण प्रकोप तथा अलैंचीमा विभिन्न रोग लागेर मासिन थालेपछि अधिकांश कृषकहरुले अलैंची खेती गर्न छोडेको उनको भनाइ छ । जिल्लामा सञ्चालित अलैचीँ जोन कार्यक्रमबाट कृषकलाई प्राविधिक सहयोग,सिचाईँ,आधुनिक भट्टी,विउ,विषाधी सहयोगले अलैचीँ खेती तर्फ आर्कषित भएको थुलुङले बताए । उनले सँग जोन मार्फत प्राप्त भएका दुई वटा आधुनिक भट्टी र दुईवटा परम्परागत भट्टी सञ्चालनमा छन् । उनी भन्छन्, श्रीमति यशोदा राईको साथ सहयोगले गर्दा यहाँ सम्म आइपुगेको बताए । उनले हालसम्म १ लाख विरुवा समेत रोपेका छन् । यी बिरुवा बढेकाले आगामी वर्ष ५० देखि ६० मोनसम्म अलैंची उत्पादन हुने उनको अनुमान छ । जोनमा कृषि र्फम दर्ता भएपछि थुलुङ राईको मेहनत र परिश्रम देखेर परियोजनाले चक्लाबन्दी कार्यक्रममार्फत अनुदान रकम, प्रविधी र यान्त्रीकरण उपलब्ध गराएको छ । जोनले थुलुङलाई उन्नत जातका बिउ वितरण, अलैंची सुकाउन सुधारिएको आधुनिक भट्टीको प्रयोग, अलैंची बगानमा सिंचाई र पूर्वाधार लगायत विभिन्न अनुदान समेत प्रदान गरिएको प्रधानमन्त्री कृषि आधुनिकीकरण परियोजना, कार्यन्वयन एकाई संखुवासभाका कार्यालय प्रमुख नवराज गुरुङले बताए । जोन कार्यक्रम लागू भएपछि गुणस्तरीय अलैंची उत्पादनमा बृद्धि हुन थालेको छ । कृषकहरुले तालिम सीप प्राप्त पछि अलैंचीको गुणस्तर र ग्रेडिङमा ध्यान दिन थालेका छन् । अलैंची खेतीको सम्भावना धेरै छ । प्रधानमन्त्री कृषि आधुनिकीकरण परियोजना संखुवासभा र चिचिला गाउँपालिकाले समेत प्रविधि यान्त्रिकरण, तालिम र अनुदान उपलब्ध गराएको उनको भनाइ छ । अलैंची खेतीबाट कृषकहरुले विगतमा मनग्ये आम्दानी लिएपनि पछिल्लो समय जलवायु परिर्वतनको असरले अलैचीँ बोट सुक्ने समस्या आउन थालेको बताए । अलैंची खेतीले कृषकहरुको जीवनस्तर परिवर्तन गरेको स्मरण गर्दै उनले अझै पनि अलैंची खेतीप्रति आशावादी भएर नै व्यवसायिक खेतीमा लागिरहेको बताए । व्यवसायिक कृषि उत्पादन तथा प्रशोधन केन्द्र (जोन)अन्तर्गत जिल्लामा सबैभन्दा व्यवसायिक अलैंची कृषक दिनेश राई भनेर चिनिएको प्रमुख गुरुङले बताए । संखुवासभामा ०७५ सालदेखि प्रधानमन्त्री कृषि आधुनिकीकरण परियोजना, कार्यन्वयन एकाईमार्फत अलैंची जोन कार्यक्रम शुरु भएको हो ।

प्रकाशित मिति: आइतबार, माघ ६, २०८१ १६:०४

प्रतिक्रिया दिनुहोस्